Ruggenmerg en wervelkolom tumor

Wat zijn tumoren van ruggenmerg en wervelkolom?

Het gaat hier om tumoren (gezwellen) die kunnen uitgaan van de ruggenwervels, het ruggenmergsvlies, de zenuwwortels of van het ruggenmerg zelf. De volgende vier categorieën kunnen worden onderscheiden:

  • Tumoren uitgaand van of groeiend in de wervels. Dit kunnen bijvoorbeeld uitzaaiingen zijn van kwaadaardige gezwellen elders uit het lichaam, en ze kunnen aanleiding geven tot beknelling of afsnoering van het ruggenmerg doordat ze er als een manchet om heen groeien (zie Figuur) of zelfs ingroeien in het ruggenmerg.
  • Tumoren die uitgaan van het ruggenmergsvlies.
  • Tumoren die uitgaan van de zenuwwortels.
  • Tumoren die zijn ontstaan uit het weefsel van het ruggenmerg zelf (de zogenaamde intrinsieke ruggenmergtumoren, waarbij het gezwel binnen in het ruggenmerg zelf zit).

De tumoren die uitgaan van ruggenmergsvlies en van zenuwwortels vormen de zogenaamde extrinsieke ruggenmergtumoren, waarbij het gezwel buiten het ruggenmerg ligt. De extrinsieke ruggenmergtumoren komen ongeveer 8 keer zoveel voor als de intrinsieke gezwellen.

Meer over een hernia in de borstwervelkolom

Neurochirurgisch Centrum Nijmegen

Klachten/symptomen tumoren van ruggenmerg en wervelkolom

De klachten en verschijnselen die kunnen optreden hangen af van de plaats waar zich de tumor bevindt. Ze kunnen worden veroorzaakt door directe of indirecte druk van de tumor op de zenuwbanen van het ruggenmerg, of door druk op de bloedvaten van het ruggenmerg, waardoor bloedstuwing (zwelling van het ruggenmerg) of afsluiting van bloedvaten (ruggenmergsinfarct) kunnen optreden. Druk op de zenuwbanen veroorzaakt op den duur beschadiging van de zenuwvezels. De patiënt kan dit merken doordat er problemen ontstaan met de kracht, de coördinatie van de bewegingen van armen en/of benen, of doordat er gevoelsstoornissen optreden (bijvoorbeeld een dof, slapend gevoel in een arm of been, of tintelingen). Ook kunnen er problemen ontstaan met de controle over de blaas en de kringspier van de anus (incontinentie voor urine en/of ontlasting) en potentiestoornissen.

Omdat het vaak gaat om langzaam groeiende tumoren (soms jaren), kunnen de verschijnselen zeer langzaam en geleidelijk ontstaan, waardoor de patiënt en familie de veranderingen in eerste instantie niet eens merkt. Vaak is het echter zo dat de patiënt (soms jaren voordat de uiteindelijke diagnose wordt gesteld) klaagt over pijn in een arm of een been of op een ander deel van het lichaam (rug, romp). Typisch daarbij is de "nachtelijke pijn", die optreedt in liggende houding (tijdens de slaap), en die weer verdwijnt bij het overeind komen. Omdat ruggenmergtumoren op elke plaats in het ruggenmerg kunnen voorkomen kunnen de verschijnselen erg verschillen. Er is geen typerende combinatie van klachten en verschijnselen te onderscheiden, zodat de diagnose "ruggenmergtumor" soms niet eenvoudig is te stellen. Beknelling van het ruggenmerg hoog in de halswervelkolom kan bijvoorbeeld leiden tot verlamming van de armen en benen, terwijl een tumor die zich lager in het wervelkanaal bevindt (bijvoorbeeld laag in de borstwervelkolom) wel tot verlamming van de benen kan leiden, maar niet van de armen. Wanneer niets aan de tumor wordt gedaan, zal dit in de meeste gevallen op den duur tot een totale verlamming leiden van de spieren die zich onder het ruggenmergsegment van de tumor bevinden, en tot totale gevoelloosheid van dezelfde lichaamsdelen (dit noemt men een dwarslaesie). Werveltumoren (zowel de kwaadaardige uitzaaiingen als de goedaardige werveltumoren) gaan vaak gepaard met (heftige) (rug)pijn, vaak ter plaatse van de wervel waarin het tumorweefsel groeit. Meestal is rugpijn, wat erg veel voorkomt, echter niet het gevolg van een tumor.

U kunt bij deze aandoening de volgende onderzoeken krijgen. Dit hangt af van uw situatie.

U kunt bij deze aandoening de volgende behandelingen krijgen. Dit hangt af van uw situatie.

U kunt bij deze aandoening te maken krijgen met de volgende poliklinieken of teams. Dit hangt af van uw situatie.

U kunt bij deze aandoening te maken krijgen met de volgende specialismen. Dit hangt af van uw situatie.