Nierkanker
In Nederland wordt nierkanker jaarlijks vastgesteld bij 5 op de 100.000 mannen en bij 3 op de 100.000 vrouwen. Deze kwaadaardige tumor kan voorkomen op alle leeftijden. Soms bij hele jonge mensen, maar meestal bij 60 tot 70-jarigen. In 2 tot 3 procent van alle kwaadaardige tumoren betreft het nierkanker.
Helaas wordt bij 25 tot 30% van de patiënten bij wie nierkanker is vastgesteld ook uitzaaiingen gevonden. Nierkanker kan zich heel grillig gedragen. Als deze kwaadaardige tumor niet wordt behandeld kan de ziekteperiode uiteenlopen van enkele maanden tot vele jaren.
Niercysten (met vocht gevulde holtes in de nieren) zijn goedaardig en ontwikkelen zich niet tot nierkanker.
Risicofactoren
Over de oorzaak van nierkanker is weinig bekend. Roken, overgewicht en vet eten spelen mogelijk een rol. Er is ook gesuggereerd dat blootstelling aan zware metalen, zoals lood en cadmium het risico op nierkanker zou kunnen verhogen.
Er zijn ook erfelijke risicofactoren. Bij 1 op de 36.000 pasgeboren wordt de diagnose 'von Hippel Lindau' gesteld. Dit is een erfelijke aandoening waarbij er tumoren kunnen ontstaan in de (kleine) hersenen, ruggemerg en nieren.
Diagnose
Ongeveer 40 procent van de niertumoren wordt bij toeval vastgesteld. Er wordt een echo of CT-scan van de buik gemaakt en per toeval wordt een niertumor gevonden. Slechts 7 procent van de patiënten komt met symptomen als pijn in de flank, moeheid en bloed bij de urine.
De diagnose nierkanker wordt gesteld met de CT-scan en eventueel computer MRI. Bij twijfel wordt soms een punctie of biopt genomen zodat een goed onderscheid kan worden gemaakt tussen een niertumor en een niercyste. Bij een tumor in de nier van meer dan 4 centimeter in diameter gaat het vrijwel altijd (in 95% van de gevallen) om een kwaadaardige tumor.
Na het vaststellen van de diagnose volgt onderzoek naar eventuele uitzaaiingen (metastasen). Er wordt bloed afgenomen en een scan van de longen gemaakt. Bij afwijkende bloedwaarden volgen eventueel een botscan en echografie van de lever.
Behandeling
Bij nierkanker zijn verschillende behandelingen mogelijk. De aangedane nier kan helemaal worden verwijderd door een open operatie of kijkbuisoperatie. Soms is het mogelijk om alleen de tumor te verwijderen of kan de tumor bevroren worden (cryochirurgie).
Als er sprake is van uitzaaiingen wordt veelal de aangedane nier verwijderd. Eventueel volgt daarna behandeling met medicijnen.
In het CWZ is ook het bevriezen van een niertumor van minder dan 4 centimeter (cryotherapie) een behandeloptie. Op die manier blijft de rest van de nier behouden. De nieuwe techniek is vooral geschikt voor mensen met nog maar één (werkende) nier of bij wie de nieren nog maar beperkt werken.
Onderzoek en behandeling CWZ
In het CWZ kunt u terecht voor onderzoek naar en behandeling van nierkanker.
Zorgpad voor pijnloos bloedverlies in de urine
Voor patiënten met pijnloos bloedverlies in de urine bestaat het zorgpad 'Haematurie'. Wij streven ernaar dat binnen één bezoek de oorzaak van het bloedverlies is opgehelderd. Zonodig doet de uroloog u vervolgens een concreet behandelvoorstel. Een afspraak maakt u via de poli urologie. U heeft een verwijzing nodig van de huisarts.
Folders
- Haematurie-zorgpad. Extra service op de polikliniek urologie bij pijnloos bloedverlies in de urine (haematurie)
G319-L_02-11.pdf (88.43 kb)
- Verwijderen van een nier via een kijkoperatie (laparoscopische nefrectomie)
G538-A_05-07.pdf (155.13 kb)
- Verwijderen van een tumor in het nierbekken en/of urineleider via een kijkoperatie (laparoscopische nefro-ureterectomie)
G538-Q_05-07.pdf (104.04 kb)
