Fistels en chronische ontsteking

Fistel betekent pijpzweer. Het is een onnatuurlijke verbinding van een lichaamsholte of een klier met de huid (of met een andere lichaamsholte). Een peri-anale fistel is een fistel bij de anus: een abnormale verbindingsgang vanuit de endeldarm of het anaal kanaal via de huid naar buiten. Door deze verbinding kunnen steeds kleine beetjes ontlasting of pus naar buiten komen. Een fistel ontstaat vaak na een ontsteking. Tussen de binnenste en buitenste kringspier van de anus liggen enkele slijmklieren. Een ontstoken slijmklier kan leiden tot een grotere ontsteking eromheen, waarna een abces gevormd kan worden (een met pus gevulde holte). Dit abces breekt soms door naar buiten. Als de ontsteking is verdwenen, blijft er eventueel een verbinding naar buiten bestaan (de fistel).

Behandeling

Een peri-anale fistel geneest niet spontaan. Bij ernstige klachten is een operatieve ingreep de enige oplossing. De operatie duurt meestal drie kwartier tot een uur. Eerst stelt de chirurg vast hoe de fistelgang precies loopt. Daarna legt hij de fistelgang helemaal open. Doorgaans loopt de fistel door het onderste deel van de sluitspier van de anus, wat betekent dat ook de sluitspier wordt opengelegd. Dat heeft over het algemeen geen gevolgen; er blijft genoeg sluitspierweefsel over om incontinentie te voorkomen. Als bij het openleggen van de fistelgang de sluitspier teveel beschadigd zou worden, plaatst de chirurg een slangetje door het fistelkanaal (een seton). Dat betekent soms dat na enkele weken nog een tweede operatie moet volgen. De operatiewonden worden opengelaten en genezen spontaan in de loop van een paar weken.